EMEĞE SAYGI : 1 MAYIS İŞÇİ BAYRAMI KUTLU OLSUN

1856’da Avustralya Melbourne’de inşaat işçilerinin, günde sekiz saatlik iş günü için bir yürüyüş düzenlemesiyle başlayan, 1 Mayıs İşçi Bayramı dünyada 1891, Türkiye’de 1923’ten beri İşçi Bayramı olarak kutlanıyor..  İşçilerin, günlük çalışma süresi konusunda küresel ölçekte dayanışmayla verdiği mücadeleden doğan 1 Mayıs, 1891’den beri dünyanın birçok ülkesinde değişik şekillerde İşçi Bayramı olarak kutlanıyor. 1 Mayıs İşçi Bayramı,..

EMEĞE SAYGI : 1 MAYIS İŞÇİ BAYRAMI KUTLU OLSUN
Yazar : Tarih : Okunma : 0 views Yorum Yap

1856’da Avustralya Melbourne’de inşaat işçilerinin, günde sekiz saatlik iş günü için bir yürüyüş düzenlemesiyle başlayan, 1 Mayıs İşçi Bayramı dünyada 1891, Türkiye’de 1923’ten beri İşçi Bayramı olarak kutlanıyor..

 İşçilerin, günlük çalışma süresi konusunda küresel ölçekte dayanışmayla verdiği mücadeleden doğan 1 Mayıs, 1891’den beri dünyanın birçok ülkesinde değişik şekillerde İşçi Bayramı olarak kutlanıyor. 1 Mayıs İşçi Bayramı, tüm dünyada 4 Mayıs 1886’da ABD’nin Chicago kentindeki Haymarket olayını anmak için kutlanıyor. Güvenlik güçlerinin sekiz saatlik günlük çalışma süresini protesto etmek için genel greve giden işçileri dağıtmaya çalıştığı sırada bir kişi, polise bomba atmıştı.  Polisin işçilerin üzerine ateş açarak yanıt vermesi üzerine dört gösterici yaşamını yitirmişti.  1889’da Paris’te yapılan İkinci Enternasyonal toplantısı sırasında 1 Mayıs’ın Chicago’daki gösterileri anmak için kutlanması için yapılan öneri kabul edilmiş ve ilk kutlama 1890’da yapılmıştı. Çin’de 1 Mayıs’a özel etkinlik, kutlama ya da yürüyüş yapılmazken, ülkede halk, işçi bayramını uzun milli tatilllerden biri olması nedeniyle şehir ya da yurtdışına gezmeye giderek geçiriyor. Rusya’da her yıl binlerce işçinin katıldığı geçit törenleri ve kutlamalar, işçi sendikaları, dernekler ve sivil toplum kuruluşları tarafından destekleniyor. Eski Sovyetler Birliği ülkelerinden Azerbaycan’da, 1 Mayıs Emek ve Dayanışma Günü nedeniyle her hangi bir kutlama yapılmıyor. Dünyada 1 Mayıs Arjantin 1 Mayıs, Arjantin’in resmi tatilleri arasında yer alıyor. İşçi Bayramı, Arjantin’de ilk kez 1890’da sosyalistlerin liderliğindeki sendikalar tarafından başkent Buenos Aires ve diğer büyük kentlerde düzenlediği törenlerle kutlanmaya başlandı. 1930’da dönemin devlet başkanı Hipolito Yrigoyen tarafından resmi tatil ilan edilen 1 Mayıs, 1946-1955 yılları arasında iktidardaki Juan D. Peron’un işçi kökenli hükümeti sırasında ülke genelinde kutlanan bayram haline geldi.  Arjantin’de sendikalar, her yıl 1 Mayıs’ta özellikle büyük kentlerde çeşitli gösteriler düzenliyor. İşçiler de geleneksel olarak birbirlerinin evinde ya da çalıştıkları yerlerde toplanıp yerel yiyeceklerle 1 Mayıs’ı kutluyor.  Bolivya 1 Mayıs, Bolivya’da da resmi tatil olarak kutlanıyor. Ülkedeki tüm işçiler, gösterilere katılıyor. Brezilya 1 Mayıs’ın resmi tatil ilan edildiği Brezilya’da sendikalar, İşçi Bayramı’nı çeşitli etkinliklerle kutluyor. Yeni asgari ücret ve mesleklere göre maaşlar da geleneksel olarak İşçi Bayramı’nda belirleniyor.   Şili Eski Devlet Başkanı Carlos Ibanez del Campo, 1931’de işçilerin itibarını yüceltmek için 1 Mayıs’ı resmi tatil ilan etti. Şili’de 1 Mayıs’ta tüm dükkanlar, işyerleri ve okullar kapanıyor. Merkezi Sendikalar Birliği’nde temsil edilen sendikalar, İşçi Bayramı’nı sabah mitingler düzenleyerek, öğleden sonra da kutlamalar ve pikniklerle kutluyor. Önde gelen siyasi partiler, 1 Mayıs’ta işçi haklarıyla ilgili konuların ele alındığı toplantılar düzenliyor.  Kolombiya, Peru, Uruguay, Venezuela 1 Mayıs’ın resmi tatil ilan edildiği Kolombiya’da da İşçi Bayramı, sendikalar tarafından mitingler ve gösterilerle kutlanıyor. Peru da 1 Mayıs’a resmi tatil olarak kutlayan ülkeler arasında yer alıyor. 1 Mayıs’ın resmi tatil kabul edildiği Uruguay’da kutlamalar, 1990 yılınından bu yana başkentteki Mayısın İlk  Günü Meydanı’nda kutlanıyor.  Venezuela, 1936’dan bu yana 1 Mayıs’ı resmi tatil olarak kutluyor. İşçi Bayramı, 1938-1945 yılları arasında dönemin Devlet Başkanı Eleazar Lopez Contreras’ın emriyle 24 Temmuz’da kutlandı. 1941’de iktidara gelen Devlet Başkanı Isaias Medina Angarita, İşçi Bayramı kutlamalarını 1945’te yeniden 1 Mayıs tarihine aldı.  ABD ABD’de diğer ülkelerder farklı olarak Emek  Bayramı (Labor Day) her Eylül ayının ilk Pazartesi günü, işçilerin ekonomik ve sosyal hakları dolayısıyla kutlanan bayramdır.  Emekçilere saygı kapsamında 1894 yılında ABD Kongresi’nden çıkan bir kanunla resmiyete kavuşan Emek Günü, her yıl eylül ayının ilk pazartesi günü bütün eyaletleri kapsayan federal bir bayram olarak kutlanıyor. Ancak, 1 Mayıs dolayısıyla başta Newyork olmak üzere ülkenin değişik kentlerinde sendikalar ve çeşitli gruplar tarafından etkinlikler düzenleniyor. Çin Çin’de 1 Mayıs’a özel etkinlik, kutlama ya da yürüyüş yapılmazken, ülkede halk, işçi bayramını uzun milli tatilllerden biri olması nedeniyle şehir ya da yurtdışına gezmeye giderek geçiriyor. Ülkede bu yıl işçi bayramı tatili 3 gün olarak belirlenirken, Çin’deki turistik merkezlerin yine dolup taşması bekleniyor. Başta başkent Pekin’deki Çin seddi ve yasak şehir gibi turistik ve tarihi yerlere ilgininin yoğun olması beklenirken, Şanghay kentinde de şehrin silüeti olarak bilinen Huangpu nehri kıyısındaki sahil şeridi Vaytan, insan akınına uğrayacak.Mao Zedung’un “dönemin feodal rejimine verdiği savaştan” galip çıkarak 1949’da Çin Halk Cumhuruiyeti’ni kurmasından bu yana “Laodongcie”ye (İşçi Bayramı) Çin’de büyük bir önem veriliyor. Ancak ülkede dışa açılımın mimarı Dıng Şiaoping’ın ülkeyi açmasının ardından 1 Mayıs görkemli bir şekilde kutlanmıyor ve kitlesel bir etkinliğe sahne olmuyor.Bu bağlamda 1 Mayıs da ülkede dev marka ve küresel tüketim ürünlerinin büyük kampanyalar ile tüketimi teşvik ettiği bir tatil durumuna gelmiş durumda. Diğer yandan önceleri 10 gün gibi uzun süre tatil yapılan İşçi Bayramı, kademeli olarak kısaltılıyor. Almanya Almanya’da 1 Mayıs resmi tatil olarak yıllardan beri kutlanıyor. Ülkedeki 1 Mayıs gösterilerine sendikalar, sosyal demokrat ve sol görüşlü partiler, solcu gruplar öncülük ediyor. Almanya’daki eyalet sisteminden dolayı hemen hemen her eyalette kutlamalar organize ediliyor. Almanya Sendikalar Birliği (DGB) merkezi kutlamayı bu yıl Bremen kentinde yapacak. Berlin’de de sendikalar, siyasi partiler ve bazı gruplar Brandenburg Kapısı önünde gösteri yaparken, ayrıca 2003 yılından bu yana geleneksel olarak 1 Mayıs’ta “Myfest” kutlaması düzenleniyor. Şiddet içeren protestolara karşılık olarak organize edilen “Myfest” yabancıların ve sol görüşlü insanların ağırlıklı yaşadığı semtte yapılıyor. Belçika 1 Mayıs İşçi Bayramı dolayısıyla Belçika’da ve Avrupa Birliği kurumlarında resmi tatil ilan ediliyor ve ülkenin hemen her kentinde kutlamalar yapılıyor. İşçi sendikalarının öncülüğündeki etkinliklerde konuşmalar yapılıyor, konserler düzenleniyor.Kutlamalarda bando takımları ve halk oyunları ekipleri de sahne alıyor. Bazı şehirlerde büyük caddeler yürüyüş alanı olarak belirlenip trafiğe kapatılıyor. Açılan standlarda broşürler dağıtılıyor, yiyecek ve içecek satılıyor. Gerçek bir bayram havasında, her yıl aynı meydanlarda düzenlenen etkinlikler için yerel yönetimler yer tahsisi yapıyor. Fransa Fransa’da 1 Mayıs her yıl ”işçi bayramı” olarak kutlanıyor ve resmi tatil olarak ilan ediliyor. İşçi sendikaları, valilikten izin alarak gösteri yapıyor. Genelde gösteriler kent merkezinde, miting değil, bir gösteri yürüyüşü şeklinde gerçekleşiyor.  İngiltere 1 Mayıs İşçi Bayramı, İngiltere’de 1880’den beri kutlanıyor. Kutlamalar dünyanın pek çok yerinde olduğu gibi İngiltere’de de büyük bir coşkuyla geçiyor. İşçi Bayramını kutlamak için her yıl Londra’nın simgelerinden Trafalgar Meydanı’nda toplanan binlerce kamu ve özel sektör çalışanları, işçi sendikası üyeleri, toplum temsilcileri, öğrenciler ve emekliler birlik ve dayanışma teması çerçevesinde kutlama yapıyorlar. İşçi sendikaları temsilcileri konuşma yapıyor.1 Mayıs ülkede resmi tatil sayılmazken, onun yerine İngiltere’de mayıs ayının ilk pazartesi günü resmi tatil yapılıyor. İspanya  İspanya’da ise 1 Mayıs diktatör Franco’nun ölümünden sonra, 1978 anayasası ile özgür şekilde kutlanmaya başladı. Resmi tatil olan 1 Mayıs İşçi Bayramı’nda bu yıl sendikalar, ülkede yüzde 25,9 düzeyinde olan ve 6 milyon kişiye denk gelen işsizlerin durumuna odaklanacak.  İsviçre İşçi haklarının ilk ortaya çıktığı ülkelerden olan ve Uluslararası Çalışma Örgütü’ne de evsahipliği yapan İsviçre’de 1 Mayıs İşçi Bayramı ve resmi tatil olarak kutlanıyor. Ülkedeki hemen her şehirde organize edilen kutlamaların bu yılki ana temasını, ülke genelinde asgari ücretin 4 bin Frank (yaklaşık 9 bin 600 Türk Lirası) olmasını öngören ve 18 Mayıs’ta referandumda oylanacak öneri oluşturacak. Sendikalarca organize edilen kutlamaların en büyüğü Zürih’te gerçekleşiyor. Kortej oluşturularak yürüyüşle başlayan kutlamalar daha sonra açılan stantlar ve yapılan çeşitli gösterilerle şenlik havasına bürünüyor.Cenevre’de şehir içinde başlayan yürüyüş Bastion Parkı’nda sona eriyor. Park alanında çeşitli ülkeler tarafından da stantlar açılıyor ve çocuklar için özel gösteriler yapılıyor. Kutlamalar başkent Bern’de ise Federal Meclis binası önünde yoğunlaşıyor. Çeşitli sendikalar ve sivil toplum örgütleri burada bir araya geliyor. Buradaki kutlamalarda konuşmalar yapılıyor ve marşlar söyleniyor. İtalya  İtalya’da da İşçi Bayramı olarak kutlanan 1 Mayıs, resmi tatil günlerinden biri. Ülkede, 1 Mayıs çeşitli kentlerde etkinliklerle kutlanıyor. Bu etkinlikler genellikle bir protesto yürüyüşünden ziyade konser gibi organizasyonlar şeklinde oluyor. Başkent Roma’da işçi ve sendikaların toplanma yeri, sol tandanslı kurumların mitinglerini gerçekleştirdikleri yer olan ve bu nedenlerle sembolik önemi olan San Giovanni meydanında, önceki 1 Mayıs bayramlarında olduğu gibi bu yıl da çeşitli grupların katılımıyla konserler düzenlenecek. İtalya’da bu tarz etkinliklerin düzenlemesine sendikalar öncülük ediyor ve kutlamalar bayram havasında geçiyor. 1 Mayıs’ta, devlet kurumları ve fabrikalar gibi basın sektörünün de tatil yapması nedeniyle ülkede 2 Mayıs günü herhangi bir gazete basılmıyor. Rusya 1 Mayıs işçi bayramında en renkli ve coşkulu kutlamaların yapıldığı ülkelerin başında Rusya geliyor. Sovyetler Birliği döneminde ülkenin en önemli bayramlarından kabul edilen işçi bayramı geleneği, Rusya Federasyonu’nda sürdürülüyor. Her yıl binlerce işçinin katıldığı geçit törenleri ve kutlamalar, işçi sendikaları, dernekler ve sivil toplum kuruluşları tarafından destekleniyor. Rusya’nın işçi kesiminde uzun yıllardır büyük öneme sahip olan 1 Mayıs, imparatorluk döneminde de kutlandı. Yirminci yüzyılın başlarında dönemin siyasi karakterinin de etkisiyle simge haline dönüşen 1 Mayıs, Şubat Devrimi’nden sonra ilk kez açıkça kutlanmaya başlandı. Milyonlarca işçinin katıldığını 1 Mayıs kutlamları, 1917 yılında Ekim Devrimi’nden sonra resmi bir statü kazandı. Sovyetler Birliği döneminde 1 Mayıs kutlamalarının adresi tarihi Kızıl Meydan’dı. 1992 yılında 1 Mayıs’ın adı, “İlkbahar ve emek” olarak değiştirildi. 1993 yılında 76 yıl aradan sonra Rusya’da 1 Mayıs gösterilerine ilk kez müdahale edildi. Olaylarda çok sayıda kişi yaralandı. Geçen yıl 1 Mayıs’da Moskova’nın merkezi caddelerinden Tverskaya’da düzenlenen geçit törenine yaklaşık 70 bin kişi katılmıştı.1 Mayıs İşçi Bayramı Ruysa’da resmi tatil. Bu sene perşmebe gününe denk gelen bayram dolayısıyla, perşembe ve cuma günü Ruslar tatil yapacak. Buna iki gün hafta sonu da eklenince 1 Mayıs İşçi Bayramı’nda 4 gün tatil yapılacak. Kazakistan’da “Halkların Birlik Günü” Kazakistan’da 1 Mayıs İşçi Bayramı ”Halkların Birlik Günü” olarak kutlanıyor. Ülke genelinde resmi tatil ilan edilen 1 Mayıs’ta çeşitli kültürel etkinlikler düzenleniyor.  1 Mayıs’ın bu şekilde kutlanması ülke genelinde 120 ayrı etnik grubun ve 4 farklı dinin mensuplarının bir arada yaşamasına verilen sembolik önemden kaynaklanıyor. Cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev’in 1996’da çıkardığı kararname ile resmi olarak kutlanmaya başlanan “Halkların Birlik Günü” nedeniyle Kazakistan vatanseverliği temali toplu yürüyüş ve kutlamalar gerçekleştiriliyor. 1 Mayıs Halkların Birlik Günü dolayısıyla bu yıl Kazakistan’ın başkenti Astana’daki Kazak Eli Meydanı’nda Cumhurbaşkanı Nazarbayev’in katılacağı kutlamalar yapılacak. Kazakistan’da 7 Mayıs Silahlı Kuvvetler Günü ile birleştirilen 1 Mayıs Halkların Birlik Günü dolayısıyla bir hafta resmi tatil ilan edildi. Azerbaycan’da kutlanmıyor Eski Sovyetler Birliği ülkelerinden Azerbaycan’da, 1 Mayıs Emek ve Dayanışma Günü nedeniyle herhangi bir kutlama yapılmıyor.Azerbaycan’da, bağımsızlığından kazınılmasından sonra, Sovyetler döneminin en önemli bayramlardan olan 1 Mayıs, resmi bayramlar listesinden çıkartıldı.  Türkiye 1 Mayıs tüm dünyada kutlandığı gibi Türkiye’de de kutlanan bayramlardan biri olarak yerini alıyor. Ülkemizde ilk kez 1923te kutlanan 1 Mayısın Nisan 2008’de Emek ve Dayanışma Günü olarak kutlanmasına karar verildi. 1 Mayıs İşçi ve Emekçiler Bayramı, işçi ve emekçiler tarafından dünya çapında kutlanan, birlik, dayanışma ve haksızlıklarla mücadele günüdür. 

admin (semihkoken@gmail.com)